श्रीमत् परमहंस परिव्राजकाचार्य सदगुरू भगवान श्री श्रीधर स्वामी महाराज विरचीत

श्री रामेश्वर स्तोत्रम्‌

अनुवादक : सौ नलिनी प्रभाकर पाटिल,इंदूर
आभार : सौ सोनाली उपेंद्र दसरे,पुणे

(शिखरिणी वृृत्तम)

*दयासिंधुं देवं भवदलनदक्षं श्रुतिनतं। महाभक्तैर्नित्यं जयजय जयेति स्तुतमजम्‌।।*
*स्वभक्तानां मुक्त्यैर्धुतसगुणरुपं परविशं। भजेेहं रामेशं सुरमुनिगणैः सेवितपदम्‌।।1।।*
श्री रामेश्वर देवाचें मी स्तवन करतो (यांत विशेष असे काहींच. नाही कारण) मोठे—मोठे देव तपोधन त्यांची सेवा करण्यांत धन्यता मानितात. (देवांचा महिमाच असा आहे) देव दयेचे सागर आहेत. संसारताप नष्ट करण्याचे बाबतींत त्यांचा हातखंडा आहे. श्रृृतिमाऊलींचा सुद्धां असाच अभिप्राय आहे. आपल्या भक्तांना भवचक्रांतून सोडविण्यासाठी ”अरुप होते ते रुपासी आले” परमकल्याणमय अशा श्रीरामेश्वर देवांचा, भक्तश्रेष्ठ सदैव जयजयकार करितात. ।।1।।

*जगत्कर्यिां धायिां ह्यतुलनिजशक्त्या विलसितं। गणेशस्कंदाभ्यां सकलपरिवारेणसहितम्‌।।*
*हनूमद्रामाभ्यां निखिलकपियूथैः परिवृृतं। भजेेहं रामेशं सुरमुनिगणैः सेवितपदम्‌ ।।2।।*

स्वतः च्या अतुलनीय आत्मशक्तीला भिन्नरुप देऊन तिच्या करवी या जगताची उत्पत्ति व संरक्षण (आपण अलिप्त राहून) करतात, भेावताली परिवारहि त्यांच्या वैभवाला साजेसाच आहे. गणपति व कार्तिकस्वामी हीं तर देवांची मुलेंच. तेंव्हा त्यांचा सर्व परिवार तेथें असणारच. त्याचबरोबर श्रीरामचंद्र व हनुमान हेहि आपल्या वानरसेनेसह तेथे आहेत. (मोठ्‌यांचे सर्वच मोठेच) एवं गुण विशिष्ट अशा श्रीरामेश्वरास मी वंदन करतो. ।।2।।

*कलौ प्रायः पापाः परधनवधूसक्तमनसः।*
*जनिष्यन्ति ज्ञात्वा दशमुखविदारेण गुरुणा।। क्षयार्थ दुष्टानां निजशुभकरस्थापितविभुं। भजेेहं रामेशं सुरमुनिगणैः सेवितपदम्‌।।3।।*
श्री रामेश्वर देवांचे आवाहन व प्रतिष्ठापना करणारी व्यक्तीसुद्धां सामान्य नव्हती. फार दूरवरचा विचार करुनच ही स्थापना झाली आहे. कलियुगांत परधन—परदारारत लोक होणार व दुष्ट वृृत्तींची वाढ होणार ही कल्पना असल्यामुळें, दशमुख रावणाला एकाच बाणानें लोळवणार्‌या श्रीरामचंद्राच्या समर्थ हातानेंच या ठिकाणी देवांची स्थापना झाली आहे. देवा! आपण विभू आहांत. तरीहि सामान्य असा मी तुम्हांस वंदन करतो.।।3।।

*स्वभक्तानामिष्टं ह्यमितकरुणार्दे्र्रण मनसा। वितन्वन्नास्तेयः सकलभुवि राराजितपदः।।*
*नयतुल्यं किंचित्परमिति च यस्मात्तमभयं। भजेेहं रामेशं सुरमुनिगणैः सेवितपदम्‌।।4।।*

सकल त्रिभुवनांत जिची अखंड आराधना केली जाते अशी ही एकच देवता आहे. तिचे मानससरोवर करुणापूर्ण आहे. भक्तांनी आपल्या इष्ट कामना व्यक्त करण्याचा अवकाश, पुनः कामनाच उत्पन्न होणार नाही इतके ते देतात. ”अशा तुज न जो भजे मनुज धिक्‌तयाचें जिणें !! ”

*न चेशानो जीवः स्थिरचर विभानं नच मनः । न माया नोेविद्या भवति न च यस्मिंस्तमजरम्‌।।*
*सुशान्तं चिन्मात्रं निरतिशयसौख्यं निजमहो । भजेेहं रामेशं सुरमुनिगणैः सेवितपदम्‌।।5।।*

जीव ईश्वराची बरोबरी करील काय ? आणि मनाची धाव कितीहि असली तरी तें स्थावर जंगमास गवसणी घालूं शकणार नाहीं. जरारहित अशा श्री रामेश्वराच्या ठिकाणी माया किंवा अविद्येचा संभवच नाहीं, देवाचे चिन्मात्र स्वरुप सदैव शांति आणि निरतिशय सौख्य देणारे आहे. देवा अमुचे तुला वंदन असो.

।। इति श्रीमत्‌परमहंस परिव्राजकाचार्य सद्‌गुरु भगवान श्रीधर स्वामी विरचितम्‌ श्री रामेश्वर स्तोत्र संपूर्ण।।

रचना स्थान— श्री रामेश्वर क्षेत्रम रचना काल— वेैशाख शुद्ध